Bir tanışma sitesinde 47 yaşında bir kadın mesajlar alıyor. Haftada beş altı tanesi ilgilenmediği kişilerden. Cevap vermeyi seçtiğinde "hayır" demeyi beceremediği için, "şu an biraz meşgulüm" yazıyor. Bir hafta sonra aynı kişi tekrar yazıyor. Sohbet uzuyor, kadın giderek daha kaba cevaplar vermek zorunda kalıyor, sonunda iletişimi tamamen kesiyor. Karşı taraf şaşkın.
Bu tablo çok tanıdık. Hem kadınlar hem erkekler için. Olgun yaşta "hayır" demek, 25 yaşında "hayır" demekten daha zor gelir çünkü hayatımızda biriken kibarlık ve empati bizi dolambaçlı yollara iter. Oysa olgun bir hayır, karşı tarafa edebileceğimiz en büyük iyiliktir. Bu yazı, o cümlenin nasıl kurulacağı üzerine.
Neden kaçamak cevap vermek sorun?
"Şu an meşgulüm", "Bir süreliğine tanışmalardan uzaklaştım", "Hayatım biraz karışık" gibi cevaplar sevgi dolu görünür ama üç şey yapar:
- Karşı tarafa "daha sonra" hayalini satar.
- Sizi ilerleyen haftalarda tekrar mesaj alma zahmetine sokar.
- İki tarafın da zamanını çalar.
Dürüst bir hayır, bir iyiliktir. Yumuşak bir belirsizlik, bir kaba davranmaktan daha uzun vadede daha kırıcı olur.
Hayır cümlesinin üç bileşeni
İyi bir ret mesajının üç parçası vardır:
- Teşekkür. Kısa bir "mesajınız için teşekkür ederim" ya da "profilinize baktığınız için teşekkürler."
- Net cevap. "Ben uygun bir eşleşme olduğumuzu düşünmüyorum."
- İyilik dileği. "Size uygun kişiyi bulmanızı dilerim."
Bu üç cümle, toplam 20-25 kelime. Bu kadar. Daha uzun açıklama, daha uzun vedalaşma, daha fazla yumuşatma gerekmez. Daha kısaltmak da kabalık olur.
İşe yarayan örnek cümleler
İşte birebir kullanılabilecek örnekler. Kendi sesinize uydurun.
"Mesajınız için teşekkür ederim. Profilinizi dikkatle okudum. Ben bizim için uygun bir eşleşme olduğumuzu düşünmüyorum. Size uygun kişiyi bulmanızı dilerim."
"İlginiz için teşekkürler. Açık olmak isterim — ben sizinle ilerlemek konusunda kendimi çekilmiş hissediyorum. Yolunuz açık olsun."
"Yazdığınız için teşekkür ederim. Samimi cevap vermek istiyorum: bu tanışma benim için uygun hissetmiyor. İyi geceler, sağlıklı günler."
"Neden?" sorusuna ne cevap verilir?
Hayır cümlenizden sonra karşı taraf "ama neden?" diye sorabilir. Burada tuzağa düşmeyin. Ayrıntı vermek zorunda değilsiniz. İki cümlelik kapanış cümlesi yeterli:
"Ayrıntılı açıklama doğru değil sanırım. Hislerim bu yönde, size karşı saygım tam. Yolunuz açık olsun."
Karşı taraf tekrar ısrar ederse, cevap vermeyin. Sessizlik, bu noktada kabalık değildir; kendi sınırınızdır.
"Hayır" demenin zor olduğu bazı özel durumlar
Bir arkadaşın önerisi ile tanıştıysanız
Ortak bir tanıdık aracılığıyla tanıştırılmışsanız, hayır cümlenizi hem karşı tarafa hem o ortak arkadaşa ayrıca iletmeniz gerekir. Arkadaşa mesajınız: "Ayarladığın için sağ ol, iki kez görüştük, hissedemedim. Onurla bitirmeye çalışıyorum." Karşı tarafa mesajınız yukarıdaki formülle aynı.
İlk buluşmadan sonra hayır
İlk buluşmaya çıktınız, iyi geçti sandı, siz hissetmediniz. 24-48 saat içinde bir mesaj yazın:
"Dün akşam keyifli bir sohbetti, teşekkür ederim. Sohbetimizi tekrar düşündüğümde, benim açımdan ikinci bir buluşmayı düşünmediğimi fark ettim. Bunu açık söylemenin daha saygılı olacağını düşündüm. Size iyi dileklerimi iletirim."
Bu mesaj karşı tarafı bir hafta telefonuna bakıp bekleyişten kurtarır. En büyük iyilik budur.
Birkaç randevudan sonra hayır
Üç dört kez buluştuysanız ve hissedemediyseniz, bu bir mesajdan fazlasını hak eder. İki seçenek var: kısa bir telefon görüşmesi ya da daha uzun bir mesaj. Telefon daha saygılıdır ama herkes için uygun değildir. Eğer yazı seçerseniz:
"Son birkaç buluşmamız keyifliydi, size karşı gerçek bir saygım var. Ama kendimi dinlediğimde, ilerlemek istediğim bir yöne gitmediğini görüyorum. Bunu size karşı adil olduğu için şimdi söylemek istedim. Hayatınızda güzel şeyler dilerim."
Hayır alırken de olgun olmak
Hayır demeyi öğrenmek, hayır almayı da öğrenmekle birlikte gelir. Birisi size yukarıdaki gibi bir cümle yazdığında, cevap kısa ve onurlu olmalı:
"Dürüstlüğünüz için teşekkür ederim. Size de yolunuz açık olsun."
Bu kadar. "Ama", "nedenini söyler misiniz", "bir kere daha deneyelim" gibi cümleler kimsenin saygısını kazandırmaz. Karşı tarafın kararına karşılık vermek, olgun bir vedadır.
Bu hafta bir alıştırma
Gelen kutunuza bakın. Cevaplamadığınız, ilgilenmediğiniz mesajlar varsa, bu hafta onlardan üçüne yukarıdaki formüllerden birini uyarlayıp gönderin. Başta rahatsız edici gelebilir. Gönderdikten bir saat sonra fark edeceksiniz: daha hafifsiniz. Açık kalan bir dosya kapandı. Bu, kibarlığın yeni bir biçimi.
